Kancelaria Chałas i Wspólnicy zwycięzcą rankingu IAE w kategorii fuzji i przejęć.

Kancelaria Chałas i Wspólnicy została zwycięzcą tegorocznego międzynarodowego rankingu International Advisory Experts. Uznana została za lidera w Polsce w dziedzinie fuzji i przejść (M&A). To prestiżowe wyróżnienie zostało przyznane dzięki głosom zebranym wśród 108 tys. międzynarodowych specjalistów ds. przejęć i oraz wśród 940 tys. ekspertów i firm działających we wszystkich dziedzinach prawa.

Mecenas Alena Rzepka przeprowadziła szkolenie o tematyce : Praktyczne aspekty prawne w handlu międzynarodowym.

W dniach 26.-27.07.2016 Mecenas Alena Rzepka, szef Departamentu Wschodniego Kancelarii Prawnej Chałas i Wspólnicy, poprowadziła kolejne szkolenie poświęcone praktycznym aspektom prawnym w handlu międzynarodowym. Tym razem edycja była dedykowana białoruskim przedsiębiorcom. Ujęte podczas szkolenia zagadnienia zostały przedstawione głównie z punktu widzenia ochrony interesów białoruskiego podmiotu jako sprzedawcy w stosunkach z kontrahentami polskimi. Szkolenie było współorganizowane z Białoruską Izbą Handlowo-Przemysłową. Na szkoleniu uczestniczyli szefowie działów prawnych jednych z największych przedsiębiorstw na Białorusi oraz adwokaci z mińskich kancelarii.

Praktyczne aspekty prawne w handlu międzynarodowym 2 Praktyczne aspekty prawne w handlu międzynarodowym 1 Praktyczne aspekty prawne w handlu międzynarodowym 3

 

Stosowanie tych samych wzorów umów może być ryzykowne

Panuje przekonanie, że jeżeli dany wzór umowy został już kiedyś sprawdzony przez prawnika, to znaczy, że treść umowy jest poprawna, i to nie tylko w chwili sprawdzenia tego wzoru, ale również będzie odpowiadała obowiązującym przepisom prawa w przyszłości. Takie założenie jest błędne.

Prawo się zmienia, nie tylko poprzez nowelizacje ustaw, lecz również poprzez wykładnię przepisów w orzecznictwie. Ponadto, zmieniają się realia rynku, a także wybór najodpowiedniejszych instrumentów mogących zabezpieczyć interes Klienta.

Brak weryfikacji niewskazany

Stosowanie wzorów umów poprzez automatyczne powielanie wcześniejszych wzorów bez uprzedniej weryfikacji ich poprawności i aktualności pod względem formalno-prawnym jest obarczone pewnym ryzykiem.

Przykładem ryzyka związanego z brakiem dostosowania dotychczasowych wzorów umów do zmian w obowiązującym prawie jest problem właściwego uregulowania kwestii odsetek. Od istotnej zmiany w tym zakresie minęło już ponad 6 miesięcy, jednak w praktyce, w przypadku opóźnienia kontrahenta w zapłacie, część podmiotów nadal posługuje się terminologią obowiązującą przed 1 stycznia 2016 roku.

Warto w związku z tym wskazać, że obecnie wyróżniamy następujące rodzaje odsetek w przypadku opóźnienia w zapłacie:

  1. odsetki ustawowe za opóźnienie:
    • zostały uregulowane w art. 481 § 2 Kodeksu cywilnego;
    • ich wysokość równa się sumie stopy referencyjnej Narodowego Banku Polskiego i 5,5 punktów procentowych;
    • poczynając od dnia 1 stycznia 2016 r. wysokość odsetek ustawowych za opóźnienie wynosi 7% w stosunku rocznym, zgodnie z Obwieszczeniem Ministra Sprawiedliwości z dnia 7 stycznia 2016 r. w sprawie wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie.
  2. odsetki ustawowe za opóźnienie w transakcjach handlowych:
    • zostały uregulowane w ustawie z dnia 8 marca 2013 r. o terminach zapłaty w transakcjach handlowych;
    • ich wysokość równa się sumie stopy referencyjnej Narodowego Banku Polskiego i ośmiu punktów procentowych;
    • od dnia 1 stycznia 2016 r. do 31 grudnia 2016 r. ich wysokości wynosi 9,50% w stosunku rocznym, zgodnie z Obwieszczeniem Ministra Rozwoju z dnia 7 stycznia 2016 r. i 29 czerwca 2016 roku w sprawie wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w transakcjach handlowych;
  3. odsetki maksymalne za opóźnienie:
    • zostały uregulowane w art. 359 § 21 Kodeksu cywilnego;
    • jest to maksymalna dopuszczalna przez obowiązujące prawo wysokość odsetek;
    • nie mogą w stosunku rocznym przekraczać dwukrotności wysokości odsetek ustawowych:
      • w przypadku odsetek ustawowych za opóźnienie stawka odsetek nie może w stosunku rocznym przekraczać 14% (art. 481 § 21 Kodeksu cywilnego);
      • w przypadku odsetek ustawowych kapitałowych stawka nie może w stosunku rocznym przekraczać 10% (art. 359 § 21 Kodeksu cywilnego).
  4. odsetki umowne za opóźnienie
    • wysokość odsetek ustalona przez strony, według określonej stopy procentowej;
    • nie wyższej niż odsetki maksymalne za opóźnienie (pkt 3 powyżej).

Nie wszystkie odsetki są takie same

Należy też pamiętać, że mamy również odsetki ustawowe uregulowane w art. 359 § 2 Kodeku cywilnego, tzw. odsetki ustawowe kapitałowe. Poczynając od 1 stycznia 2016 r., wysokość odsetek ustawowych kapitałowych wynosi 5% w stosunku rocznym, zgodnie z Obwieszczeniem Ministra Sprawiedliwości z dnia 7 stycznia 2016 r. w sprawie wysokości odsetek ustawowych.

Podstawowa różnica pomiędzy odsetkami za opóźnienie a odsetkami kapitałowymi jest taka, że odsetki za opóźnienie należne są w przypadku nieterminowego uiszczania należności, a odsetki kapitałowe są formą wynagrodzenia za korzystanie z cudzego kapitału, różnica jest również w wysokości ich stawek.

Tak jak to zostało wspomniane powyżej, w przypadku zastosowania (np. w umowie czy w pozwie o zapłatę) błędnego nazewnictwa odsetek istnieje ryzyko uzyskania niżej kwoty odsetek.

Przykład:

W przypadku dochodzenia odsetek w okresie od 01.01.2016 – 01.07.2016 roku:

  1. Przy kwocie 10.000 zł, w przypadku odsetek:
    • ustawowych za opóźnienie (7%) wysokość odsetek wyniosłaby 350,96 zł,
    • ustawowych kapitałowych (5%) wysokość odsetek wyniosłaby 250,68 zł,
  2. Przy kwocie 1.000.000 zł, w przypadku odsetek:
    • ustawowych za opóźnienie (7%) wysokość odsetek wyniosłaby 35.095,89 zł,
    • ustawowych kapitałowych (5%) wysokość odsetek wyniosłaby 25.068,49 zł,
  3. Przy kwocie 100.000.000 zł, w przypadku odsetek:
    • ustawowych za opóźnienie (7%) wysokość odsetek wyniosłaby 3.509.589,04 zł,
    • ustawowych kapitałowych (5%) wysokość odsetek wyniosłaby 2.506.849,32 zł;

Ignorantia iuris nocet (nieznajomość prawa szkodzi), a to właśnie w interesie podmiotów obrotu gospodarczego winno być zabezpieczenie się przed ewentualną stratą, gdyż niesprecyzowanie rodzaju odsetek jakich się żąda, czy pomyłka w ich dookreśleniu, może w szczególności przynieść wymierną szkodę materialną przy czynnościach prawnych obejmujących wysokie świadczenia pieniężne, jak to zostało przedstawione w powyższym przykładzie.

Uwaga:

Warto śledzić na bieżąco wszystkie zmiany legislacyjne i orzecznictwo mogące zmieć znaczenie, co jest zdecydowanie czasochłonne i prawie niemożliwe do zrealizowania. Godne rozwagi jest, aby przed podpisaniem umowy zwrócić się do prawnika z prośbą o analizę jej prawidłowości pod kątem formalno-prawnym oraz indywidualizacji kontraktu i dostosowania go bezpośrednio do potrzeb Klienta, w tym zabezpieczenia jego interesów.

Autor:
Agnieszka Struk-Jaroć, radca prawny z kancelarii Chałas i Wspólnicy

Zwiększenie pewności obrotu prawnego nieruchomościami

Komornicy za pośrednictwem systemu elektronicznego będą składali wnioski ujawniające w księdze wieczystej informację o wszczętym przez komornika postępowaniu egzekucyjnym z nieruchomości. Taką możliwość zyskali dzięki obowiązującej od 1 lipca 2016 roku ustawie a z dnia 15 stycznia 2015 roku (DZ.U. 2015 poz. 218) wprowadzającej możliwość składania wniosków o wpis w księdze wieczystej za pośrednictwem systemu teleinformatycznego.

Uprawnienia do elektronicznego składania wniosków otrzymali notariusze, komornicy oraz naczelnicy urzędów skarbowych. .Celem wprowadzonych zmian było zwiększenia pewności i stabilności obrotu prawnego nieruchomościami. Co ciekawe wzmianka o złożonym wniosku do ksiąg wieczystych za pośrednictwem systemu teleinformatycznego pojawi się automatycznie po wprowadzeniu takiego wniosku do systemu. Dodatkowo wnioski składane elektronicznie będą rejestrowane z dokładnością co do sekundy, a więc prawdopodobieństwo złożenia dwóch wniosków jednocześnie znacznie zmaleje.

Zmiany widoczne natychmiast

Zmiany przepisów dają notariuszom możliwość wprowadzenia wniosku do systemu niezwłocznie po sporządzeniu aktu notarialnego i tym samym w ciągu kilku minut w księdze wieczystej pojawi się odpowiednia wzmianka, która ujawni dokonaną transakcję. Ustawa wprowadzająca elektroniczne postępowanie wieczystoksięgowe, co prawda nie nałożyła na notariuszy obowiązku składania wniosku zaraz po dokonaniu czynności notarialnej, jednakże stosowny wniosek musi być złożony już w dniu sporządzenia aktu notarialnego. Przed wprowadzoną zmianą notariusz miał obowiązek składania wniosku do ksiąg wieczystych w terminie 3 dni od dokonania czynności prawnej będącej podstawą wpisu, a następnie wniosek odnotowywano w sądzie. W praktyce skutkowało to pojawieniem się wzmianki w księdze wieczystej dopiero po kilku dniach od chwili sporządzenia aktu notarialnego, co nieuczciwym sprzedawcom dawało możliwość kilkukrotnego zbycia nieruchomości przed pojawieniem się stosownej wzmianki.

Poprawa obrotu nieruchomościami

Dodatkowo notariusz na podstawie znowelizowanego art. 92 Prawa o notariacie, na żądanie strony czynności notarialnej, będzie zobowiązany do złożenia wniosku dotyczącego wpisu niewynikającego bezpośrednio z dokonanej czynności notarialnej, ale z nią powiązanego. Co prawda wszystkie dokumenty, które stanowią podstawę wpisu w księdze wieczystej notariusz będzie musiał złożyć w oryginale w sądzie, jednakże istotne jest, że samo złożenie wniosku drogą elektroniczną będzie skutkowało automatycznym pojawieniem się wzmianki. To znacznie poprawi pewność obrotu nieruchomościami.
Wydaje się, że wprowadzone zmiany oprócz zabezpieczenia pewności obrotu, dodatkowo przyspieszą i usprawnią procedurę związaną z dokonywaniem zmian w księgach wieczystych. Zapewne w przyszłości krąg podmiotów uprawnionych do składania wniosków będzie rozszerzany i ostatecznie każdy obywatel będzie miał możliwość do korzystania z istniejącego systemu teleinformatycznego w celu złożenia wniosku.

Autor:
Kamila Bielecka, adwokat z Kancelarii Chałas i Wspólnicy

Sprzedawcom internetowym przybędzie obowiązków związanych z ochroną danych klientów

Po latach negocjacji Parlament Europejski przyjął rozporządzenie o ochronie danych osobowych. Nowe przepisy zaczną obowiązywać 25 maja 2018 r. Wydaje się jednak, że już teraz powinny zostać wprowadzone niektóre regulacje z rozporządzenia unijnego, dzięki, którym zostałyby podjęte działania dostosowujące proces ochrony prywatności danych w przedsiębiorstwach do nowych przepisów.

Rozporządzenie to będzie obowiązywać we wszystkich państwach członkowskich, bez konieczności jego implementacji. Jednolite prawo ochrony danych będzie miało wpływ na uproszczenie procedur dla organów ochrony danych z państw członkowskich. Oznacza to, że obywatele pokrzywdzeni działalnością firm internetowych z siedzibą za granicą, będą mogli zgłaszać skargi do właściwych organów ochrony danych w swoim państwie członkowskim. Bez znaczenia będzie w jakim kraju doszło do danego naruszenia. Powyższe dotyczy nie tylko osób fizycznych, ale również przedsiębiorców. W przyszłości firmy będą więc musiały współpracować tylko z organami ochrony danych, właściwymi z uwagi na swoją siedzibę. Ponadto od 25 maja 2018 r. również przedsiębiorcy spoza UE będą objęci przedmiotową regulacją, w przypadku gdy posiadają na swoim terytorium oddział lub przetwarzają dane obywateli jednego z państw członkowskich UE.

Nowe przychodzi, ale stare też zostaje

Wzmocnione zostały prawa obywateli poprzez tzw. „prawo do bycia zapomnianym”. Zgodnie z przepisami rozporządzenia, obywatele UE mają prawo do żądania od przedsiębiorcy usunięcia swoich danych osobowych, co powoduje jednocześnie utratę przez przedsiębiorcę prawa do gromadzenia oraz przetwarzania tych danych.
Ponadto przyznano obywatelom prawo do przenoszenia swoich danych. Oznacza to, że powinni mieć oni możliwość łatwego dostępu do swoich danych oraz ich przeniesienia. Przepisy koncentrują się tutaj głównie na portalach społecznościowych jako administratorach danych, jednakże obowiązki te należy też przypisać pozostałym przedsiębiorcom. Trudno obecnie przewidzieć praktycznie zastosowanie tych przepisów.
W rozporządzeniu znalazły się także dotychczas obowiązujące zasady związane z ochroną danych. Są to:

  • zasada wyrażenia zgody na przetwarzanie danych oraz
  • zasada celowości ich przetwarzania.

Zgodnie z nimi, przetwarzanie danych jest dopuszczalne tylko wtedy, gdy została wyrażona zgoda przez jednostkę, a zakres wykorzystania danych uzależniony jest od celu, który został wskazanych w zgodzie podpisanej przez obywatela.

Na co muszą zwracać uwagę sprzedawcy Internetowi?

Zasadniczą ideą regulacji jest zapewnienie przejrzystości dla obywateli w regulaminach. Niezbędne jest również uzyskanie zgody poprzez wyraźne działanie osoby. Zgoda taka nie może zostać wyrażona poprzez milczenie lub zaniechanie – przykładowo niedopuszczalne jest uznanie za wyrażenie zgody przez akceptację z zaznaczonym już „check boxem”. W unijnym rozporządzeniu wymaga się wprowadzenia osobnego pola do zaznaczenia przez potwierdzającego wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych w formularzach sklepów internetowych. Ponadto zawarcie umowy nie będzie mogło być uzależnione od wyrażenia przedmiotowej zgody. W odniesieniu do już wyrażonych zgód na przetwarzanie danych, które miałby obowiązywać po 25 maja 2018 r., przepisy rozporządzenia przewidują, że będą one skuteczne, pod warunkiem spełnienia wymogów stawianych przedmiotowym zgodom w nowej regulacji. W związku z tym, należałoby już dzisiaj wdrożyć nowe zasady ochrony danych tak, aby uniknąć konieczności ponownego uzyskiwania wymaganych akceptacji w przyszłości.

Korekty będą niezbędne, zwłaszcza w polityce prywatności. Nowe przepisy prawne dotyczące ochrony danych wymagają przejrzystych informacji dla obywateli. Zgodnie z art. 12 rozporządzenia, informacje muszą być przekazywane „w precyzyjny, przejrzysty sposób oraz w zrozumiałej i łatwo dostępnej formie, używając jasnego i prostego języka”. W jaki sposób przepisy te będą stosowane w praktyce – zwłaszcza w odniesieniu do wymagań technicznych, narzędzi śledzenia lub analizy i remarketingu – jest nadal sprawą otwartą i zostanie doprecyzowane w orzecznictwie.

Przetwarzanie danych osobowych w praktyce będzie trudniejsze

Podwykonawcy zleceniobiorcy, będą musieli zostać z góry określeni, a klient będzie musiał wyrazić pisemną zgodę na udział w danym zleceniu tych podwykonawców. W związku z powyższym, również sprzedawca internetowy będzie zobowiązany sprawdzić i dopasować swoje umowy dotyczące przetwarzania danych osobowych. Na tym tle, legalność kontroli kredytowej jest wątpliwa. Obecnie kwestia ta budzi sporo kontrowersji. Skutki w postaci ograniczenia zatowarowania w sklepach internetowych i zmniejszenia płynności finansowej nie są do wykluczenia. Do tej pory uzyskanie zgody na korzystanie z narzędzi internetowych takich jak śledzenie, analiza i remarketing było dobrowolne – nowe przepisy wymagają już udzielenia wyraźnej zgodny od użytkownika.

Ważne:
W związku z tym, że przepisy rozporządzenia o ochronie danych zostaną z biegiem czasu doprecyzowane, w związku z zapadającymi orzeczeniami sądów na jego podstawie oraz okresem przejściowym, jest jeszcze trochę czasu na omówienie możliwych zmian regulaminów.
Niemniej jednak, sprzedawcy internetowi powinni rozpocząć już prace nad dostosowaniem swoich regulaminów i nie odwlekać tego procesu na rok 2018. Wówczas z uwagi na zbyt krótki okres do opracowania zmian, w pośpiechu mogą zostać popełnione poważne błędy.

Autorzy:
Oskar Gostomski, adwokat prawa niemieckiego
Robert Kuczyński, aplikant radcowski

Nowe rozporządzenie UE o ochronie danych – wszystko co musisz wiedzieć jako sprzedawca internetowy!

Po latach negocjacji Parlament Europejski przyjął rozporządzenie o ochronie danych osobowych. Nowe przepisy zaczną obowiązywać z dniem 25 maja 2018 r. Wydaje się jednak, że już teraz powinny zostać wprowadzone niektóre regulacje z rozporządzenia unijnego, dzięki , którym podjęte zostałyby działania dostosowujące procesu ochrony prywatności danych w przedsiębiorstwach w stosunku do nowych przepisów.

Unifikacja prawa ochrony danych na poziomie UE

Przyjęte właśnie rozporządzenie obowiązuje we wszystkich państwach członkowskich bez konieczności jego implementacji. Mające obowiązywać w przyszłości jednolite prawo ochrony danych będzie miało wpływ na uproszczenie procedur dla organów ochrony danych z państw członkowskich. Oznacza to, że obywatele pokrzywdzeni działalnością firm internetowych z siedzibą zagranicą będą mogli zgłaszać skargi do właściwych organów ochrony danych w swoim państwie członkowskim, niezależnie od kraju pochodzenia tj. w kraju w którym doszło do danego naruszenia. Powyższe dotyczy nie tylko osób fizycznych, ale również przedsiębiorców. W przyszłości będą więc musiały współpracować tylko z organami ochrony danych, właściwymi z uwagi na swoją siedzibę. Należy również podkreślić, że w przyszłości, również przedsiębiorcy z poza UE będą objęci przedmiotową regulacją, w przypadku gdy posiadają na terytorium oddział lub przetwarzają dane obywateli UE.

Nowe przychodzi, stare zostaje!

Wzmocnione zostały prawa obywateli poprzez tzw. „prawo do bycia zapomnianym”. Rozporządzenie przewiduje, że obywatele mają prawo do żądania od przedsiębiorcy usunięcia swoich danych osobowych, co powoduje jednocześnie utratę przez przedsiębiorcę prawa do gromadzenia oraz przetwarzania tych danych. Ponadto przyznano obywatelom prawo do przenoszenia swoich danych. Oznacza to, że obywatel powinien mieć możliwość do łatwego dostępu do swoich danych oraz ich przeniesienia. Przepisy koncentrują się tutaj głównie na portalach społecznościowych jako administratorach danych, jednakże obowiązki te należy też przypisać pozostałym przedsiębiorcom. Praktycznie zastosowanie tych przepisów pozostaje w tym momencie trudne do przewidzenia. A ponadto, pozostawiono podstawowe zasady związane z ochroną danych – takie jak zasada wyrażenia zgodny na przetwarzanie danych, czy zasada celowości ich przetwarzania. W związku z powyższym, przetwarzanie danych jest dopuszczalne tylko wtedy, gdy została wyrażona zgoda przez jednostkę a zakres wykorzystania danych uzależniony jest od celu, który został wskazanych w zgodzie podpisanej przez obywatela.

Na co muszą zwracać uwagę sprzedawcy Internetowi?

Należy wskazać, że zasadniczą ideą regulacji jest zapewnienie przejrzystości dla obywateli w regulaminach. Niezbędne jest również uzyskanie zgodny poprzez wyraźne działanie osoby. Zgoda taka nie może zostać wyrażona poprzez milczenie lub zaniechanie, przykładowo niedopuszczalne jest uznanie za wyrażenie zgodny przez akceptację z zaznaczonym już „check boxem”. W nowym kodeksie przepisów wymaga się wprowadzenia osobnego pola do zaznaczenia przez potwierdzającego wyrażenia zgodny na przetwarzanie danych osobowych w formularzach sklepów internetowych. Ponadto zawarcie umowy nie będzie mogło być uzależnione od wyrażenia przedmiotowej zgody. W odniesieniu do już wyrażonych zgód na przetwarzanie danych, które miałby obowiązywać po 25 maja 2018 r., przepisy rozporządzenia przewidują, że będą one skuteczne pod warunkiem spełnienia wymogów stawianych przedmiotowym zgodą w nowej regulacji. W związku z tym, należałoby już dzisiaj wdrożyć nowe zasady ochrony danych tak aby uniknąć konieczności ponownego uzyskiwania zgód w przyszłości.

Przejrzystość przede wszystkim

Korekty będą niezbędne, zwłaszcza w polityce prywatności. Nowe przepisy prawne dotyczące ochrony danych wymagają przejrzystych informacji dla obywateli. Zgodnie z art. 12 rozporządzenia informacje muszą być przekazywane „w precyzyjny, przejrzysty sposób oraz zrozumiałej i łatwo dostępnej formie, używając jasnego i prostego języka”. Jak przepisy te będą stosowane w praktyce, zwłaszcza w odniesieniu do wymagań technicznych, narzędzi śledzenia lub analizy i remarketingu, jest nadal sprawą otwartą i zostanie doprecyzowane w orzecznictwie.

Dalsze przetwarzanie danych osobowych w praktyce będzie trudniejsze

Podwykonawcy zleceniobiorcy, będą musieli zostać z góry określeni , a klient będzie musiał wyrazić pisemną zgodę na tych podwykonawców. W związku z powyższym, również sprzedawca internetowy powinien sprawdzić i dopasować swoje umowy dot. przetwarzania danych osobowych. Na tym tle, legalność kontroli kredytowej jest wątpliwa. Obecnie kwestia ta budzi sporo kontrowersji. Skutki w postaci ograniczenia zatowarowania w sklepach internetowych i zmniejszenia płynności finansowej nie są do wykluczenia. Do tej pory uzyskanie zgody na korzystanie z narzędzi internetowych takich jak śledzenie, analiza i remarketing było dobrowolne, nowe przepisy wymagają już udzielenia wyraźnej zgodny od użytkownika.

Wnioski

W związku z tym, że przepisy rozporządzenia o ochronie danych zostaną z biegiem czasu doprecyzowane, w związku z zapadającymi orzeczeniami sądów na jego podstawie oraz okresem przejściowym, jest jeszcze trochę czasu na omówienie możliwych zmian regulaminów.

Niemniej jednak, sprzedawcy internetowi powinni rozpocząć już prace nad dostosowaniem swoich regulaminów i nie odwlekać tego procesu na rok 2018. Wówczas z uwagi na zbyt krótki okres do opracowania zmian, w pośpiechu mogą zostać popełnione poważne błędy.

Warto w tym zakresie skorzystać z pomocy profesjonalnych podmiotów.

Autorzy:
Oskar Gostomski, adwokat prawa niemieckiego
Robert Kuczynski, aplikant radcowski