Wielu oskarżonych i skazanych zastanawia się, jak uniknąć kary pozbawienia wolności. Jeszcze kilka lat temu możliwości były ograniczone, jednak kolejne nowelizacje Kodeksu karnego oraz zmiany w prawie wykonawczym wprowadziły szereg mechanizmów pozwalających na odbycie kary w mniej dolegliwy sposób lub całkowite jej uniknięcie w pewnych sytuacjach.
Poniżej omawiamy cztery najważniejsze rozwiązania, z których może skorzystać sprawca, często przy wsparciu profesjonalnego pełnomocnika.
1. Zamiana kary pozbawienia wolności na inną karę
Zgodnie z art. 37a Kodeksu karnego, jeżeli przestępstwo zagrożone jest wyłącznie karą pozbawienia wolności do 8 lat, a wymierzona kara nie przekracza 1 roku, sąd może zamiast niej orzec:
karę ograniczenia wolności nie krótszą niż 3 miesiące,
lub grzywnę nie niższą niż 100 stawek dziennych,
pod warunkiem, że jednocześnie zostanie orzeczony środek karny, środek kompensacyjny lub przepadek.
Należy jednak pamiętać, że rozwiązanie to nie dotyczy sprawców działających:
w zorganizowanej grupie przestępczej,
w ramach przestępstwa skarbowego,
lub przestępstw o charakterze terrorystycznym.
2. Kara mieszana – pozbawienie wolności i ograniczenie wolności
W przypadku występków zagrożonych karą pozbawienia wolności, sąd może jednocześnie orzec:
krótką karę pozbawienia wolności (do 3 miesięcy, a jeśli górna granica ustawowego zagrożenia wynosi co najmniej 10 lat – do 6 miesięcy),
oraz karę ograniczenia wolności do 2 lat.
W tym trybie nie stosuje się przepisów art. 69–75 k.k. W pierwszej kolejności wykonywana jest kara pozbawienia wolności, chyba że ustawa stanowi inaczej.
3. System dozoru elektronicznego (SDE)
System dozoru elektronicznego to coraz popularniejsze rozwiązanie pozwalające na odbycie krótkiej kary w warunkach domowych. Sąd może udzielić zgody na zastosowanie SDE, jeżeli:
kara pozbawienia wolności nie przekracza 1 roku,
warunki techniczne umożliwiają montaż nadajnika.
Zalety tego rozwiązania są znaczące:
skazany odbywa karę w miejscu zamieszkania,
może pracować zawodowo,
uczestniczyć w uroczystościach religijnych,
robić zakupy czy korzystać z aktywności sportowych.
Składając wniosek, warto wskazać szczegółowy schemat tygodnia skazanego, co zwiększa szansę na pozytywne rozpatrzenie sprawy.
4. Warunkowe umorzenie postępowania karnego
Możliwe jest, gdy:
wina i społeczna szkodliwość czynu nie są znaczne,
okoliczności popełnienia czynu nie budzą wątpliwości,
sprawca nie był wcześniej karany za przestępstwo umyślne,
istnieje przypuszczenie, że sprawca będzie przestrzegał porządku prawnego.
Stosuje się je tylko wtedy, gdy czyn zagrożony jest karą do 5 lat pozbawienia wolności. Okres próby wynosi od 1 roku do 3 lat. W tym czasie sąd może:
oddać sprawcę pod dozór kuratora,
nałożyć obowiązek naprawienia szkody,
zasądzić zadośćuczynienie lub nawiązkę,
a nawet orzec zakaz prowadzenia pojazdów.
Podsumowując, uniknięcie kary pozbawienia wolności wymaga analizy okoliczności sprawy oraz odpowiedniego doboru narzędzi prawnych. Wsparcie adwokata specjalizującego się w prawie karnym znacząco zwiększa szanse na uzyskanie korzystnego rozstrzygnięcia.
Autor: adw. Dominik Pindor, Kancelaria Prawna Chałas i Wspólnicy
Potrzebujesz profesjonalnej porady prawnej? Skontaktuj się z nami
Sprawdź inne wpisy na blogu Kancelarii Prawnej Chałas i Wspólnicy
